Een medisch incident is een algemeen bekend begrip binnen de zorg, maar toch weten veel mensen niet precies wat het inhoudt en wat je kunt verwachten als het je overkomt. Iedereen vertrouwt erop dat de behandeling in het ziekenhuis of bij de dokter veilig en goed verloopt. Toch kan er soms iets niet volgens plan gaan. Dit gebeurt vaker dan je denkt, maar gelukkig hebben zorginstellingen duidelijke regels over hoe hiermee omgegaan wordt.
Wat is een medisch incident precies
Vaak denkt men bij een medisch incident aan een fout of ernstige gebeurtenis, maar de betekenis is ruimer. Een incident in de zorg is een onverwachte of niet-gewenste gebeurtenis tijdens het behandelen, onderzoeken of verzorgen van een patiënt. Hierdoor kan er schade ontstaan, maar dat is niet altijd het geval. Soms loopt het gelukkig goed af, terwijl het op een ander moment wel fout zou kunnen gaan. Belangrijk om te weten is dat een incident niet altijd betekent dat iemand een fout heeft gemaakt. Soms gaat het om pech of omstandigheden die lastig te vermijden zijn.
Voorbeelden uit de praktijk
Tijdens een opname of onderzoek in het ziekenhuis kan er van alles gebeuren. Zo kan een verpleegkundige per ongeluk het verkeerde medicijn geven, of wordt er een uitslag van een onderzoek te laat doorgegeven. Ook kan het zijn dat de verkeerde patiënt in de computer wordt aangeklikt, waardoor belangrijke informatie niet direct juist bij de juiste persoon terechtkomt. Deze situaties zijn voor iedereen heel vervelend, maar komen overal wel eens voor. Het belangrijkste is of het zorgteam het op tijd ontdekt en kan herstellen. Niet elk incident zorgt meteen voor schade, maar het risico bestaat altijd en daarom nemen zorginstellingen het melden van dit soort gebeurtenissen heel serieus.
Het verschil tussen een incident, complicatie en calamiteit
Er is vaak verwarring over de termen incident, complicatie en calamiteit. Een incident is dus een ongeplande gebeurtenis die niet bedoeld was en te maken heeft met de kwaliteit van zorg. Een complicatie hoort meer bij het ziekteproces of bijwerkingen van een behandeling die bekend zijn. Een calamiteit is het ernstigste woord: dat is een gebeurtenis waarbij een patiënt blijvende schade oploopt of overlijdt door een fout of een unexpected situatie in de zorg. In het algemeen worden alle ongewenste voorvallen besproken en onderzocht, zodat ervan geleerd kan worden en het minder snel weer gebeurt.
Wat gebeurt er na een incident
Wanneer een incident plaatsvindt, wordt dit meestal direct besproken met de patiënt of diens familie. Dit heet openheid van zaken geven. De medewerkers vullen een melding in over wat er is gebeurd. Daarna wordt er vaak onderzoek gedaan naar hoe het precies kon gebeuren. Dit gebeurt niet om schuldigen aan te wijzen, maar om samen te kijken wat er in de toekomst anders kan. Iedereen in de zorg wil van fouten leren. Soms krijgt het incident meer aandacht, bijvoorbeeld als het vaker voorkomt of als het gevolgen had voor de patiënt. Dan praten zorgverleners er samen over. Patiënten worden zoveel mogelijk meegenomen in het proces, zodat ze goed op de hoogte zijn en vragen kunnen stellen. Juist deze aanpak helpt mee aan verbetering van de zorg in het algemeen.
Het belang van melden en leren van incidenten
Het melden van een incident is niet fijn, maar heel belangrijk. Zorgverleners willen werken aan veilige zorg voor iedereen. Door bij te houden wat er misgaat en hoe, wordt duidelijk hoe de zorg beter kan. Met deze kennis worden trainingen aangepast en worden soms nieuwe regels ingevoerd. Ook leren teams hoe ze beter kunnen samenwerken, zodat fouten minder snel voorkomen. Dit helpt om het vertrouwen bij patiënten te behouden en om iedereen een veilig gevoel te geven. Het bespreekbaar maken van fouten en problemen past in het algemene beleid van ziekenhuizen en huisartsenpraktijken om steeds weer te verbeteren.
Meest gestelde vragen over wat een medisch incident is
-
Wat moet ik doen als ik denk dat er een medisch incident is geweest tijdens mijn behandeling?
Als je denkt dat er een medisch incident heeft plaatsgevonden bij jouw behandeling, bespreek dit dan zo snel mogelijk met jouw zorgverlener of contactpersoon in het ziekenhuis. Zij kunnen uitleg geven, het probleem verder onderzoeken en samen zoeken naar een oplossing.
-
Word ik als patiënt altijd geïnformeerd als er een incident is gebeurd?
Als er een incident is geweest dat gevolgen heeft voor jouw gezondheid of behandeling, dan word je hierover geïnformeerd. Dit is geregeld in de algemene regels van zorginstellingen. Je hebt recht op uitleg over wat er is gebeurd en wat de vervolgstappen zijn.
-
Is een medisch incident hetzelfde als een complicatie?
Een medisch incident is niet hetzelfde als een complicatie. Een incident is een onverwachte of ongewenste gebeurtenis door iets dat misgaat in de zorg. Een complicatie is een bekende kans of bijwerking bij een ziekte of behandeling, die niet altijd te voorkomen is.
-
Waarom is het belangrijk dat zorgverleners incidenten melden?
Het melden van incidenten is belangrijk om ervan te kunnen leren en de zorg te verbeteren. Door te weten wat er misgaat, kunnen zorgverleners maatregelen nemen zodat het in het algemeen minder vaak voorkomt en de veiligheid wordt verbeterd.